GÜNDEMDÜNYAEKONOMİSPORANALİZYemen'de savaşİsrail’in Gazze saldırılarıCANLICOP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Fiji’de düzenlenen Pre-COP 1.Gün kapanış toplantısında konuştu.-VTR
TCMB Başkanı Fatih Karahan, İstanbul’da "Yatırımın Yeni Odağı: Geleceğe Değer Üretmek Zirvesi"nde konuşuyor.
Aschbacher, etkinlikte AA muhabirine, kongrenin oldukça yoğun ama aynı zamanda bilgilendirici geçtiğini ve birçok uzay ajansıyla görüşmeler yaptığını söyledi.
Avrupa'nın son dönemde uzay alanındaki gücünü artırdığını ve dünyadaki hemen her ülke gibi vites yükselttiğini vurgulayan Aschbacher, "Geçen yıl, üç yıllık dönem için geçerli olan finansman kararımız açıklandı. Fon miktarımızı yüzde 32 artırarak 22,3 milyar avroya çıkardık. Bu, üye devletlerimizden aldığımız muazzam bir finansman taahhüdü anlamına geliyor. Böylece artık yer gözlemi, navigasyon, iletişim, astronot çalışmaları, roketler ve uzay istasyonu gibi alanlarda yeni projelere başlıyoruz." diye konuştu.
Aschbacher, Avrupa'nın da uzay yarışında ABD ve Çin kadar hızlı ilerlediğine işaret ederek, ABD'ye kıyasla daha küçük bir bütçeye sahip olsa da Copernicus, Galileo gibi dünya çapında öncü programlara sahip olduklarını bildirdi.
Fırlatma araçları veya uzay tabanlı genişbant internet gibi bazı alanlarda ise arayı kapatmaya çalıştıklarına dikkati çeken Aschbacher, bu konularda da halihazırda yürürlükte olan programları bulunduğunu dile getirdi.
Aschbacher, ABD'nin uzayda silahları bulunduğunu ilk defa kabul etmesine ilişkin soruya yanıt verirken uzayda silah bulundurulmasının endişe verici olduğunu ifade etti.
Avrupa'nın uzayda silah bulundurmadığını vurgulayan Aschbacher, şu değerlendirmeyi yaptı:
"Tabii ki silaha sahip olmak başka bir şey, onu kullanmak bambaşka bir şey. Sanırım aklımızdaki en büyük soru işareti de bu. Uzayda silah kullanılması durumunda tüm yörüngelerin veya o yörüngelerdeki uyduların yok olacağı çok açık. Dolayısıyla aşılması gereken eşik çok yüksek. Elbette kendi uydularınızı korumanız gerekir ancak bence bu gerçekten çok dikkatle takip etmemiz gereken bir konu. Avrupa uzayda silah konuşlandırmıyor, en azından ESA bunu yapmıyor. Yine de bu kesinlikle çok yakından izlememiz gereken bir durum."
Uzayda bir savaş yaşanacağını düşünmediğini belirten Aschbacher, uzayın karmaşık bir ortam olduğunu ve burada bir savaş çıkıp uydular yok edilirse saldırgan tarafın kendi uydularını da yok etmiş olacağını anlattı.
Aschbacher, "Dolayısıyla, bunun aslında 'Bakın uzayda gücümüz var' mesajı taşıdığını düşünüyorum. Ancak bugün bu silahların uzayda fiilen kullanılacağına inanmıyorum." dedi.
Uluslararası Uzay İstasyonu'nun faaliyetlerinin 2030'da sona erecek olması nedeniyle Avrupa'nın alçak yörüngeye erişimini nasıl sağlayacağına ilişkin üye ülkelerle görüşmeler gerçekleştirdiği bilgisini veren Aschbacher, şöyle devam etti:
"Üye ülkeler bana Avrupa'nın yalnızca uydular için değil, astronotlar için de uzaya garantili erişim sağlamak adına neler yapması gerektiğine dair kararları hazırlama yetkisi verdiler. Aralık ayı için bir karar taslağı hazırlıyorum. Roma'da bakanların katılacağı bir toplantımız var. Orada bakanların karar vermesi için önerileri masaya yatıracağız. Kararın sonucunu şimdiden belli etmek istemem ama evet bu yıl bitmeden alacağımız bir karar olacak."
Aschbacher, uzayda yapay zekayı büyük ölçüde kullandıklarını, gelecekte bu kullanımın çok daha hızlı ve büyük bir artış göstereceğini dile getirerek, Avrupa'nın bu sürecin bir parçası olacağını ve teknolojiyi hızla ileriye taşıyacağını ifade etti.
Türkiye ve Avrupa Birliği (AB) arasındaki uzay işbirliğine değinen Aschbacher, şunları kaydetti:
"AB'nin uzay programı adına konuşamam çünkü bunu belirleyen AB ve Avrupa Komisyonudur. ESA hakkında konuşabilirim. Türkiye ile işbirliğine yönelik bir anlaşmamız vardı fakat bu anlaşmanın süresi doldu. Dolayısıyla eğer yeni faaliyetler olacaksa yeni bir anlaşma müzakere etmemiz gerekecek. ESA ülkelerle ortaklığa her zaman çok açık ve Türkiye de onlardan biri, aynı zamanda çok hızlı gelişen ve çok önemli bir ülke. Türkiye'nin uzay konusundaki kararlılığına ve büyük hedeflerine bizzat şahit oldum, bunu görmek gerçekten çok güzel. Uzay çalışmaları, günlük yaşam ve vatandaşlar için büyük önem taşıyor. Türkiye'nin kendine böyle bir hedef belirlemiş olması beni çok mutlu ediyor."
